نگاهی نو به سن بلوغ از منظر مقاصد شریعت در فقه اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه فقه وحقوق خصوصی، دانشگده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه خوارزمی تهران

چکیده

مسئلۀ «سن بلوغ» مخصوصاً در دختران و تعیین سن مسئولیت مدنی و کیفری کودکان، ازجمله مسائل حساسیت ‌برانگیز در عرصه اجتماعی و بین المللی است که میتوان از منظر مقاصد شریعت به منابع مساله با نگاهی نو نگریست . هدف کلی این تحقیق ، بررسی تاثیر نگاه مقاصدی به منابع و رابطۀ آن با مسئولیت مدنی و کیفری است. سوال اصلی نیز با گزاره «رهیافت کلی در تاثیر نگاه مقاصدی به منابع سن بلوغ و رابطۀ آن با سن مسئولیت مدنی و کیفری کودک چیست؟» تدوین گردیده است. نتایج تحقیق عبارتند از اینکه: براساس نگاه مقاصدی جمع بین روایات صحیح در مسئلۀ بلوغ دلالت دارد: سن، اماره تعبدی در تعیین میزان حداقل و حداکثر سنی است که افراد در این محدوده به بلوغ شرعی می‌رسند اما زمان دقیق وقوع بلوغ یک فرد بسته به زمان ظهور علائم طبیعی (احتلام و انبات و حیض و حمل) بلوغ است؛ یعنی دختران قبل از نُه سال علی‌رغم ظهور علائم طبیعی، بالغ محسوب نشده و به سن تکلیف نرسیده‌اند، همچنین بعد ازپایان سیزده سال نیز علی‌رغم عدم ظهور علائم طبیعی، بالغ شده و مکلف‌اند. در پسران نیز قبل از سیزده سال علی‌رغم ظهور علائم طبیعی بالغ به شمار نمی‌روند و بعد ازپانزده سال علی‌رغم عدم ظهور علائم طبیعی بالغ و مکلف محسوب می‌شوند. در تحقق بلوغ شرعی در هر حوزه (عبادی و مدنی و کیفری)، بلوغ جسمی و بلوغ عقلی (رشد) در همان حوزه در جهت تحقق مقاصد شریعت متناسب با آن ضروری به نظر می‌رسد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

New viewpoint of puberty from the perspective of shari'a intentions in Islamic jurisprudence

نویسندگان [English]

  • azam rahmati
  • hosein shafiei
Department of Jurisprudence and Private Law، Kharazmi University of Tehran
چکیده [English]

Subject of (puberty), specially in girls and in specifying criminal and civil liability age of children, is one of the sensitive subjects in social and international arena that it could be regarded in a new viewpoint from the perspective of Shari'a intentions to subject sources. The main aim of this research is to scrutinize the effect of Shari'a intentions viewpoint in the sources and its connection to criminal and civil liability. The main question is written with this predicate: ( what is the general solution of the effect of Shari'a intentions viewpoint in puberty sources and its connection to the criminal and civil liability age of child?) conclusions of the research represent this fact, in spite of famous opinion of Imami's jurists that is the puberty of girl is nine years old and of boy is 15 years old, according to the Shari'a intentions viewpoint gathering the proper narratives about puberty implicate in this fact that age is a worship proof that specify the minimum and maximum age one become mature religiously. But the exact time of puberty in every one is dependent to the time of the appearance of puberty natural signs (nocturnal pollution, grow of bristle pubes, menstruation, pregnancy). In other words, in spite of appearance of natural signs before the year of nine, the girls are not mature. Beside, in spite of nonappearance of natural signs after the end of the year of 13, the girls are mature. The boys, in spite of appearance of natural signs before year of 13, are not mature. To be religiously mature in every area (worship and civil and criminal), Physical and mental maturity in said area look necessary to fulfill its proportionate Shari'a intentions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Shari'a intentions
  • puberty
  • Islamic Jurisprudence
  • growth