The Efficacy of Jurisprudential Principles on the Evolution of Legal-Legislative Policies

Document Type : Original Article

Authors

1 PhD Student in Public Law, Faculty of Law, Theology and Political Science, Science and Research Branch, Islamic Azad University of Tehran, Iran (r_malekie_h@yahoo.com). Faculty member of Islamic Azad University, Andimeshk Branch

2 Associate Professor, Faculty of Law and Political Science, University of Tehran, Tehran-Iran, Correspondence Officer

3 Professor, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

4 Assistant Professor, Department of Public Law, Faculty of Law, Theology and Political Science, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran-Iran

doi.org/10.34785/j023.2022.006

Abstract

Legislative policies specify the orientation and policy of the legislator in devising laws and regulations. These policies, which are formulated in the framework of the general policies of the system, should be based on jurisprudential principles, due to the shar‘ī nature of the system of the Islamic Republic of Iran according to the article 4 of the constitution. The dynamism of Shī‘a jurisprudence and its attention to various social contingencies, including cultural, political and economic, is one of the strengths of Shī‘a jurisprudence, which distinguish it from other religious systems. Since the political system of any society is considered to underlie the legal system of that society, paying attention to the patterns of evolution in political principles and macro theories can provide the possibility for changes in legal and judicial strategies.
The present research was written with the aim of explaining the theoretical infrastructure in Shī‘a jurisprudence in order to create strategic changes in legislative approaches. Given the fundamental role of jurisprudential discourse in the formation of various socio-legal policies, emphasis on the dynamism of jurisprudence and reliance on it in infrastructural issues and macro-government discourses, will pave the way for revising many policy-makings and inflexible approaches in the field of legislation.
In order to appraise the feasibility of strategic change in legislative policies, this research, with a descriptive-analytical approach, tries to answer the question as to “What changes – and with what contexts and approaches – have taken place in the field of legitimacy of governance in Shī‘a jurisprudence?” In this article, the developments made in the strategic concepts of the legal and political system are examined according to various aspects, including the social and political characteristics that govern the present age and society, and the opinions of scholars and thinkers are brought up and analyzed. Paying attention to the deep transformation of the opinions of Shī‘a scholars and thinkers about government and politics after constitutionalism can be a basis for strategic transformation in legislative policies, especially new legislation in such areas as banking and dealing with administrative corruption.

Keywords


  • ابن ادریس (1411ق)، السرائه، قم: انتشارات اسلامی، چاپ دوم، جلد 3.
  • اصفهانی، نور الله (1378)، اندیشه‌های سیاسی و تاریخی نهضت بیدارگرایانه، تهران: مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران.
  • افروغ، عماد (1380)، نگرش دینی و انتقادی به مفاهیم عمده سیاسی، تهران: فرهنگ و دانش، چاپ دوم.
  • آقا بزرگ تهرانی، محمدمحسن (1388)، طبقات اعلام الشیعه، تهران: مرکز پژوهش کتابخانه موزه اسناد مجلس شورای اسلامی.
  • آقا بزرگ تهرانی، محمدمحسن (1403ق)، الذریعة‌ الی تصانیف الشیعة، بیروت: درا الاضواء، ج 4.
  • بصیرت منش، حمید (1367)، علما و رژیم رضاشاه، تهران: مؤسسه چاپ و نشر.
  • بنانی، امین (1380)، ساختار اجتماعی - اقتصادی دوره صفوی، ترجمه و تدوین یعقوب آژند، تهران: مولی.
  • توحدی، علی‏اصغر (1381)، قرائت امام خمینی از سیاست، تهران: پژوهشکده امام خمینی.
  • جعفریان، رسول (1370)، دین و سیاست در دوره صفوی، قم: انتشارات انصاریان.
  • جعفریان، رسول (1379)، صفویه درعرصه‌ی دین، فرهنگ و سیاست، قم : پژوهشکده حوزه و دانشگاه، جلد اول.
  • جمعی از نویسندگان حوزه (1385)، روحانیت و مشروطه، قم: بوستان کتاب.
  • حائری، عبد الهادی (1364)، تشیع و مشروطیت در ایران و نقش ایرانیان مقیم عراق، تهران: انتشارات امیر کبییر.
  • حسینی زاده، محمد علی (1379)، علما و مشروعیت دولت صفوی، تهران: انجمن معارف اسلامی.
  • حقیقت، عبدالرفیع (1377)، تاریخ جنبش‌های مذهبی در ایران، تهران: کومش، ج3.
  • حقیقت، عبد الرفیع (1368)، تاریخ نهضت‌های فکری ایرانیان در دوره قاجاریه، تهران: شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، ج 3.
  • حلبی، تقی‌الدین بن نجم‌الدین (بی‌تا)، الکافی فی الفقه، مصحح رضا استادی، قم: کتابخانه عمومی امام امیرالمؤمنین علی(ع).
  • حمید عنایت (1362)، اندیشه‌های سیاسی در اسلام معاصر، بهاء‌الدین خرمشاهی، تهران: انتشارات خوارزمی.
  • خمینی، سید روح‌الله (1360)، ولایت فقیه، تهران: امیر کبیر.
  • ـــــــ (1376)، البیع، تهران: مؤسسه‏تنظیم ‏و نشرآثار امام‏خمینی، ج 2.
  • ــــــــــ (1361)، صحیفه نور، تهران: مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی، ج 1.
  • ــــــــــــ (1361)، صحیفه نور، تهران: مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی، ج 21.
  • ـــــــــــــــــ (1367)، الرسائل، قم: نشر اسماعیلیان.
  • ــــــــــــــ (1384)، تبیان، دفتر 45 حکومت اسلامی و ولایت فقیه، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
  • شاردن، ژان (1374)، سفرنامه شوالیه شاردن، اقبال یغمایی، تهران: توس، جلد سوم.
  • شجاعی زند، علی رضا (1376)، مشروعیت دینی دولت و اقتدار سیاسی دین، تهران: تبیان.
  • شهید ثانی (1409ق)، الاقتصاد و العداله، قم: کتابخانه آیت الله مرعشی، چاپ اول.
  • ـــــــــــ (1409ق)، حقایق الایمان، قم: کتابخانه آیت الله مرعشی، چاپ اول.
  • شیخ صدوق (1415ق)، المقنع، قم: موسسه امام هادی(ع).
  • شیخ طوسی (1383)، تخلیص الشافی، تحقیق سید حسن بحرالعلوم، قم: انتشارات مبین، ج 1.
  • ـــــــــــ (بی‌تا)، النهایه فی مجرد الفقه، قم: انتشارات قدس.
  • شیخ مفید (1414ق)، اوائل المقالات، به تحقیق ابراهیم انصاری، بیروت: دار المفید، چاپ دوم.
  • صدر، سید محمدباقر (1359)، همراه با تحول اجتهاد، اکبر ثبوت، تهران: انتشارات روزبه.
  • صفت گل، منصور (1381)، ساختار نهاد و اندیشه دینی در ایران عصر صفوی، تهران: رسا.
  • طوسی، خواجه نصیر الدین (1356)، اخلاق ناصری، با تصحیح مجتبی مینوی و علیرضا حیدری، تهران: نشر خوارزمی.
  • عبدالجواد یاسین (1997م)، السلطه فی الاسلام، بیروت: المرکز الثقافی العربی.
  • علم‌الهدی، علی بن الحسین (1405)، رساله الشریف المرتضی، قم: دارالقرآن.
  • علی دوانی (1377)، نهضت روحانیون ایران، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ج 1.
  • علی‌محمدی، حجت اله (1388)، سیر تحول اندیشه ولایت فقیه در فقه سیاسی شیعه، تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب.
  • عمید زنجانی، عباسعلی (1385)، حقوق اساسی ایران، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  • عمید زنجانی، عباسعلی و موسی زاده، ابراهیم (1388)، بایسته‌های فقه سیاسی، تهران: انتشارات مجد، چاپ اول.
  • عنایت، حمید (1365)، اندیشه سیاسی دراسلام معاصر، بهاءالدین خرمشاهی، تهران: خوارزمی، چاپ2.
  • فراست‌خواه، مقصود (1377)، سرآغاز نواندیشی معاصر، دینی و غیر دینی، تهران: شرکت سهامی انتشار.
  • فراهانی منفرد، مهدی (1377)، مهاجرت علمای شیعه از جبل عامل به ایران درعصر صفوی، تهران: امیرکبیر.
  • فوران، جان (1378)، تاریخ تحولات اجتماعی ایران، احمد تدین، تهران: رسا، چاپ دوم.
  • فؤاد ابراهیم (1998م)، الفقیه والدوله، الفکر السیاسی الشیعی، بیروت: دارلکنوز الادبیه.
  • قاضی شریعت پناهی، ابوالفضل (1375)، حقوق اساسی و نهادهای سیاسی، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  • کدی، نیکی آر (1369)، ریشه‌های انقلاب ایران، عبدالرحیم گواهی، تهران: قلم.
  • کدیور، جمیله (1378)، تحول گفتمان سیاسی شیعه در ایران، تهران: انتشارات طرح نو.
  • گرجی، ابوالقاسم (1373)، شیخ انصاری و شک در مقتضی، قم: دبیرخانه کنگره بزرگداشت سالگرد میلاد شیخ اعظم.
  • ـــــــــــــ (1375)، تاریخ فقه و فقها، تهران: سمت.
  • ــــــــــــ (1377)، تاریخ فقه و فقها، تهران: انتشارات سمت، چاپ دوم.
  • لاپیدوس، ایرام (1376)، تاریخ جوامع اسلامی از آغاز تا قرن هجدهم، محمود رمضان زاده، مشهد: آستان قدس رضوی.
  • محقق حلی (1364)، المعتبر فی شرح المختصر، قم: موسسه سید الشهداء، جلد 2.
  • ـــــ (1409ق)، شرایع الاسلام، تهران: نشر استقلال، جلد اول، چاپ دوم.
  • مفید، ابی عبدالله محمد بن محمد بن النعمان (1410ق)، المقنعه، قم: مؤسسه النشر الاسلامی، چاپ دوم.
  • مکی، سید مهدی (1383)، سینای دانش، قم: مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیما.
  • ملک‌زاده، مهدی (1363)، تاریخ انقلاب مشروطیت ایران، تهران: انتشارات علمی، جلد 3.
  • موسوی بجنوردی، کاظم (1367)، دایره‌‌المعارف بزرگ اسلامی، تهران: مرکز دایره‌المعارف بزرگ اسلامی، جلد 1.
  • نامدار، مظفر (1376)، مبانی مکتب‌ها و جنبش‌های سیاسی شیعه در صد ساله اخیر، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی.
  • نائینی، محمدحسین (بی‌تا)، تنبیه الامه و تنزیه المله، تهران: بی‌نا.
  • نجفی، موسی و فقیه حقانی، موسی (1381)، تاریخ تحولات سیاسی ایران، تهران: مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران.
  • هاشمی، سید محمد (1390)، ساختارهای سیاسی، تهران: میزان، چاپ اول.
  • یوسفی اشکوری، حسن (1373)، «تشیع - اندیشه‌های سیاسی»؛ دایره المعارف تشیع، تهران: سعید محبی، جلد چهارم.